Sinasabi nila na ang pagmamahal ng magulang ay walang kondisyon. Na handa silang ibigay ang kanilang sariling buhay para lamang mailigtas ang kanilang anak. Ngunit nalaman ko sa napakamurang edad na ang kasabihang iyon ay hindi totoo para sa lahat. Para sa aking mga magulang, ang halaga ng buhay ko ay nasusukat lamang sa dami ng perang kaya nilang ilabas. At noong ako ay labintatlong taong gulang, napagpasyahan nilang hindi ako “sulit” gastusan.
Ako si Dr. Elias. At ito ang kwento kung paano ko binuhay ang sarili ko mula sa kamatayan, at kung paano ko hinarap ang mga taong nagtapon sa akin nang inakala nilang maaari na silang makinabang sa aking tagumpay.
ANG PRESYO NG AKING BUHAY
Sariwa pa sa aking alaala ang gabing iyon. Labintatlong taong gulang ako at nakaratay sa isang malamig at madilim na kwarto sa ospital. Kaka-diagnose ko lang ng Acute Lymphoblastic Leukemia (isang uri ng cancer sa dugo). Nanghihina ang buong katawan ko, kalbo na dahil sa unang chemotherapy, at punong-puno ng mga tubo ang aking mga braso.
Nasa labas ng kwarto ang aking mga magulang na sina Arturo at Elena. Nakabukas nang kaunti ang pinto kaya malinaw kong narinig ang kanilang pag-uusap.
“Hindi natin kaya, Arturo,” humihikbing bulong ng aking ina, ngunit walang bakas ng pagmamahal sa kanyang boses, kundi purong inis. “Dalawang milyon ang kailangan para sa susunod na mga treatment. Ibinebenta na natin ang sasakyan, ano pa ang isasangla natin? Ang bahay? Para saan? Para sa batang 20% lang ang chance na mabuhay?!”
“Tama ka,” sagot ng aking ama, ang boses ay malamig at desidido. “Masyadong mahal ang gamutan niya. Sayang lang ang pera kung mamatay rin siya. Mas mabuting umalis na tayo habang maaga pa. May dalawa pa tayong anak na kailangang buhayin.”
Inasahan kong papasok sila para magpaalam o yakapin ako. Ngunit narinig ko na lamang ang papalayo nilang mga yabag. Hindi na sila lumingon pa. Sa gabing iyon, hindi ang cancer ang sumira sa akin, kundi ang katotohanang mas pinili ng sarili kong dugo at laman na iwan akong mag-isa upang mamatay sa isang malamig na ospital.
ANG MGA TUNAY NA MAGULANG
Hindi ako namatay.
Dahil sa tulong ng isang social worker at ng isang napakabuting pediatric oncologist na si Dr. Sarah, nakakuha ako ng tulong mula sa isang foundation na sumagot sa aking mga gastusin. Inampon ako ni Dr. Sarah at ng kanyang asawa. Sila ang naghawak ng kamay ko tuwing sinusuka ko ang lahat ng kinain ko dahil sa chemotherapy. Sila ang nagpupunas ng mga luha ko tuwing hinahanap ko ang mga totoo kong magulang.
Ginamit ko ang galit at pighati ko bilang gasolina upang lumaban. Tinalo ko ang cancer. At dahil nakita ko ang kabutihan ng mga doktor na nagsalba sa akin, isinumpa ko sa aking sarili: Maging isang doktor na hindi sumusuko sa pasyente, dahil alam ko ang pakiramdam ng isuko ng sariling pamilya.
Nag-aral ako nang mabuti. Kumuha ako ng mga scholarships. At makalipas ang labinlimang taon, nakatayo ako sa harap ng salamin, suot ang aking graduation gown. Nakapasa ako sa isa sa pinakamahirap at pinakaprestihiyosong paaralan sa buong mundo—ang Columbia University College of Physicians and Surgeons. Hindi lang ako basta pumasa; ako ang Class Valedictorian.
Ngunit ang araw na dapat sana ay puno lamang ng kaligayahan ay tinangkang sirain ng mga multo ng aking nakaraan.
ANG MGA BUMABALIK NA BUWITRE
Kasalukuyan kaming nasa VIP lobby ng malaking auditorium bago ang seremonya. Kasama ko ang aking adoptive parents na sina Dr. Sarah at Tito Ben, na parehong umiiyak sa labis na pagmamalaki.
Biglang may narinig kaming malakas na komosyon sa may entrance. May dalawang taong nakikipagtalo sa mga security guards.
“Bitawan niyo ako! Ako ang nanay ng Valedictorian ninyo! Kami ang mga magulang ni Elias!” matinis na sigaw ng isang babaeng pamilyar na pamilyar ang boses.
Lumingon ako, at tila tumigil ang pag-ikot ng aking mundo. Sina Arturo at Elena. Nakasuot sila ng mamahaling damit na pilit na nagpapanggap na mayaman. Nang makita nila ako, nagningning ang kanilang mga mata na parang nakakita ng isang sako ng pera.
“Elias! Anak ko!” umiiyak na tumakbo palapit si Elena, aktong yayakapin ako. “Diyos ko, napakalaki mo na! Proud na proud kami sa’yo ng Papa mo! Saan ang VIP seats namin? Dapat nasa pinakaharap kami kasi kami ang nagluwal sa pinakamagaling na doktor ng Columbia!”
Naka-smile nang napakalapad si Arturo. “Alam mo ba, anak, ipinagmamalaki ka namin sa buong kamag-anak natin! Sinabi namin sa kanila na kaya ka namin ipinadala sa Amerika ay para maabot mo ang pangarap mo. Ngayon, bawi-bawi na tayo!”
Tiningnan ko sila mula ulo hanggang paa. Walang kahit isang patak ng awa o pagmamahal ang naramdaman ko, kundi matinding pandidiri. Matapos ang labinlimang taon, nagawa nilang hanapin ako hindi para humingi ng tawad, kundi para angkinin ang tagumpay na hindi naman sila ang nagtanim.
Umatras ako upang hindi nila ako mayakap.
“Sino kayo?” malamig kong tanong. Ang boses ko ay matigas at walang emosyon.
Nanlaki ang mga mata ni Elena. “A-Anak… anong sino kami? Kami ang Mama at Papa mo!”
“Wala akong Mama at Papa na Arturo at Elena,” malinaw at malakas kong pahayag na nagpatahimik sa buong lobby. “Ang anak ninyo, si Elias, ay namatay sa loob ng Room 412 sa General Hospital labinlimang taon na ang nakalipas. Namatay siya sa gabing tinalikuran ninyo siya at sinabing ‘masyadong mahal’ ang presyo ng kanyang buhay.”
Naging kasing-puti ng papel ang mukha ni Arturo. “E-Elias, makinig ka… wala kaming pera noon. Napilitan lang kaming—”
“Napilitan kayong itapon ang nag-aagaw-buhay ninyong anak?” malamig kong putol sa kanya. “Iniwan niyo akong mag-isa na nakatingin sa kisame, hinihintay kayong bumalik habang nilalason ng cancer ang dugo ko. Nabuhay ako hindi dahil sa inyo, kundi DAHIL SA KANILA.”
Itinuro ko sina Dr. Sarah at Tito Ben, na ngayo’y nakatayo nang matigas sa likuran ko, handa akong protektahan.
“Sila ang umako ng responsibilidad na tinakasan ninyo,” patuloy ko. “Sila ang bumili ng gamot ko. Sila ang nagpakain sa akin. Sila ang pamilya ko. At kayo? Kayo ay mga estranghero na naghahanap ng libreng VIP ticket para sa isang palabas na wala kayong inambag.”
“Wala kang utang na loob! Dugo’t laman ka namin!” nanggagalaiting sigaw ni Elena, pinagtitinginan na ng mga dekano at ibang estudyante.
Sumenyas ako sa pinuno ng Security.
“Officer, please escort these trespassers out of the premises,” utos ko nang may buong awtoridad. “Wala silang imbitasyon.”
Habang sapilitang kinakaladkad ng mga guwardiya ang aking mga bayolenteng magulang palabas ng gusali, umaalingawngaw ang kanilang mga sumpa at pagmamakaawa. Ngunit hindi ko na sila nilingon pa.
ANG TUNAY NA KARANGALAN
Makalipas ang isang oras, nakatayo ako sa gitna ng entablado, hawak ang mikropono. Sa harapan ko ay ang libu-libong tao mula sa iba’t ibang panig ng mundo.
Tiningnan ko ang VIP section sa pinakaharap. Nakaupo roon sina Dr. Sarah at Tito Ben, magkahawak-kamay at umiiyak sa labis na tuwa. Sila ang mga taong nakakita ng halaga sa akin noong panahong itinuturing akong “kalugihan” ng sarili kong pamilya.
“Para sa aking mga magulang,” panimula ko sa aking Valedictory Address, nakatitig nang diretso kina Sarah at Ben. “Salamat sa hindi pag-iwan sa akin sa dilim. Salamat sa pagtuturo sa akin na ang tunay na pamilya ay hindi nasusukat sa iisang dugo, kundi sa kung sino ang handang hawakan ang kamay mo kapag ang buong mundo ay piniling bumitaw.”
Ang palakpakan ay dumadagundong at nakakabingi. Sa araw na iyon, opisyal na nagsimula ang aking buhay bilang isang doktor. At ang mga taong nagtapon sa akin sa basurahan dahil sa pera? Mananatili na lamang silang isang nakabaong alaala na hinding-hindi makikinabang sa kinabukasang ginawa ko nang wala sila.